Gen Z op de werkvloer: zijn ze écht zo anders?

Met Gen Z bedoelen we over het algemeen de generatie die is geboren tussen ongeveer 1997 en 2012. De oudste Gen Z’ers werken dus al een aantal jaar, terwijl een ander deel nu pas de eerste stappen op de arbeidsmarkt zet.

Het is een generatie die is opgegroeid met smartphones, social media en snel beschikbare informatie. Ook hebben zij belangrijke ontwikkelingen meegemaakt die invloed kunnen hebben op hoe ze naar werk kijken. Denk aan de coronaperiode, thuiswerken, personeelstekorten en de snelle opkomst van AI.

Toch betekent dat natuurlijk niet dat iedere Gen Z medewerker hetzelfde is. Wel zien we een aantal onderwerpen die voor veel jonge medewerkers belangrijk zijn.

Salaris is belangrijk. Daar hoeven we niet ingewikkeld over te doen. Maar bij de keuze voor een baan wordt steeds vaker naar het complete plaatje gekeken.

Hoe flexibel zijn mijn werktijden? Hoe is de sfeer? Kan ik mezelf ontwikkelen? Wat zijn mijn doorgroeimogelijkheden? En hoeveel vrijheid krijg ik binnen mijn functie?

Voor jou als ondernemer betekent dit niet dat je aan iedere wens moet voldoen. Het helpt wel om duidelijk te laten zien wat je te bieden hebt.

Dat begint eigenlijk al voordat iemand bij je werkt. Tijdens een sollicitatiegesprek kun je niet alleen kijken naar opleiding en werkervaring, maar ook bespreken wat iemand belangrijk vindt in een baan en wat jullie van elkaar verwachten.

Meer weten over hoe je zo’n gesprek aanpakt? Lees dan ook ons blog over sollicitatiegesprekken en het vinden van een goede match

Gen Z wordt vaak gekoppeld aan thuiswerken en flexibele werktijden. Toch betekent flexibiliteit niet automatisch dat een medewerker zelf bepaalt waar en wanneer er wordt gewerkt.

In veel functies is thuiswerken überhaupt geen optie. Een kok kan zijn gerechten tenslotte moeilijk vanuit huis bereiden en ook in een winkel heb je medewerkers gewoon op locatie nodig.

Kijk daarom vooral naar wat binnen jouw organisatie en de functie mogelijk is.

Misschien kan iemand op bepaalde dagen eerder beginnen. Misschien kunnen administratieve werkzaamheden af en toe thuis worden gedaan. Of misschien is flexibiliteit binnen jouw bedrijf helemaal niet mogelijk.

Ook dat is prima. Zolang je maar duidelijk bent over de mogelijkheden en verwachtingen.

Een jaarlijks functioneringsgesprek kan voor een jonge medewerker behoorlijk ver weg voelen.

Veel jonge medewerkers zijn gewend aan snelle communicatie en directe feedback. Ze willen weten wat goed gaat, maar ook waar ze zichzelf nog kunnen verbeteren.

Daar hoef je echt niet iedere week een officieel gesprek voor in te plannen. Juist kleine momenten kunnen helpen.

Vraag na een nieuw project bijvoorbeeld hoe iemand het vond gaan. Benoem wat goed ging en geef aan wat de volgende keer anders kan. Vraag ook waar iemand tegenaan loopt of waarbij extra uitleg nodig is.

Zeker voor iemand die net van school komt en aan een eerste baan begint, kan die begeleiding waardevol zijn. Wat voor jou na jaren werkervaring vanzelfsprekend is, kan voor een starter namelijk compleet nieuw zijn.

Ook ontwikkeling wordt vaak genoemd als iets wat Gen Z belangrijk vindt.

Dat betekent niet dat iedere medewerker na zes maanden een nieuwe functie verwacht. Ontwikkeling kan juist in kleine dingen zitten.

Laat iemand eens aansluiten bij een ander project. Geef een medewerker steeds wat meer verantwoordelijkheid. Kijk naar een passende cursus of training. Of laat iemand een dag met een ervaren collega meelopen.

Vraag vooral waar iemand naartoe wil. Misschien ontdek je mogelijkheden waar je zelf nog niet aan had gedacht.

Nog snel een mailtje beantwoorden tijdens het avondeten. Even opnemen tijdens een vrije dag. Of langer blijven omdat de rest dat ook doet.

Jonge medewerkers lijken vaker bewust een grens te trekken tussen werk en privé. Dat wordt soms uitgelegd als minder betrokken zijn bij het werk, maar dat hoeft helemaal niet zo te zijn.

Het kan juist een goede aanleiding zijn om eens naar de afspraken binnen je eigen organisatie te kijken.

Wanneer verwacht je dat medewerkers bereikbaar zijn? Is overwerken soms nodig of eigenlijk structureel geworden? En weten medewerkers wat er van hen wordt verwacht?

Duidelijke afspraken zorgen ervoor dat iedereen weet waar hij of zij aan toe is. Ongeacht leeftijd.

Dus, is Gen Z écht zo anders?

Ja en nee.

Iedere generatie groeit op in een andere tijd en dat heeft invloed op hoe we naar werk kijken. Gen Z spreekt verwachtingen misschien sneller uit, is gewend aan snelle feedback en vindt flexibiliteit en ontwikkeling belangrijk.

Maar zijn dat alleen wensen van Gen Z?

Waarschijnlijk niet.

Vraag een medewerker van 35, 45 of 55 jaar of diegene waardering, duidelijke communicatie, ontwikkelmogelijkheden en een goede balans tussen werk en privé belangrijk vindt en de kans is groot dat het antwoord ook gewoon ja is.

Misschien zit het verschil daarom niet zozeer in wát Gen Z wil, maar vooral in hoe duidelijk deze generatie daarover is.

Kijk naar de medewerker, niet alleen naar de generatie

Krijg je deze september een jonge starter binnen? Probeer dan vooral niet te veel uit te gaan van alle verhalen over Gen Z.

Ga het gesprek aan.

Vraag wat iemand belangrijk vindt, vertel duidelijk wat jij verwacht en bespreek wat er binnen jouw organisatie mogelijk is. De ene starter wil het liefst zo snel mogelijk doorgroeien, terwijl de ander vooral ervaring wil opdoen en eerst rustig zijn of haar plek binnen het team wil vinden.

Uiteindelijk zegt een geboortejaar maar een klein deel over iemand.

Of je medewerker nu 20, 40 of 60 is: goed werkgeverschap begint bij duidelijke afspraken, aandacht voor elkaar en weten wat je van elkaar kunt verwachten.